نقدشوندگی بیت‌کوین و اتریوم بهبود یافت؛ آلت‌کوین‌ها همچنان با ریسک مواجه‌اند
یک سال پس از سقوط شدید بازار رمزارز در اکتبر ۲۰۲۵، نقدشوندگی بیت‌کوین و اتریوم بهبود قابل‌توجهی را تجربه کرده است؛ بااین‌حال، وضعیت آلت‌کوین‌ها همچنان متفاوت است. بررسی داده‌های بازار نشان می‌دهد عمق دفتر سفارش دو رمزارز بزرگ افزایش یافته، درحالی‌که بسیاری از رمزارزهای کوچک‌تر هنوز با کاهش نقدشوندگی و ضعف فعالیت معاملاتی روبه‌رو هستند. این تفاوت می‌تواند بر میزان نوسان قیمت، هزینه اجرای معاملات و ریسک معامله‌گران تأثیر بگذارد.
بازگشت نقدشوندگی بیت‌کوین و اتریوم پس از سقوط بازار
بر اساس گزارشی که کوین‌دسک در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ منتشر کرد، نقدشوندگی بیت‌کوین و اتریوم نسبت به دوره سقوط بازار در اکتبر سال گذشته بهبود یافته است. در مقابل، وضعیت آلت‌کوین‌ها همچنان نشانه‌هایی از ضعف را نشان می‌دهد و حجم معاملات نقدی بازار نیز فاصله زیادی با اوج ثبت‌شده در زمان بحران دارد.
این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که بازار رمزارز در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ یکی از شدیدترین موج‌های لیکوییدشدن موقعیت‌های معاملاتی اهرمی خود را تجربه کرد. در آن روز، اعلام تعرفه‌های جدید آمریکا علیه واردات از چین، فشار فروش را تشدید کرد و بیش از ۱۹ میلیارد دلار از موقعیت‌های اهرمی بازار در معرض لیکوییدشدن قرار گرفتند یا بسته شدند.
بخش مهمی از افت قیمت در شرایطی اتفاق افتاد که نقدشوندگی بازار محدود بود. این مسئله نشان داد حتی در بازاری با ارزش کل بالا، کاهش سفارش‌های خرید و فروش در نزدیکی قیمت جاری می‌تواند حرکت‌های شدید قیمتی را تشدید کند.
اکنون داده‌های منتشرشده نشان می‌دهند که دفتر سفارش بیت‌کوین و اتریوم نسبت به دوره بحران عمیق‌تر شده است؛ موضوعی که می‌تواند به اجرای معاملات بزرگ با تأثیر کمتر بر قیمت کمک کند.
نقدشوندگی چیست و چرا اهمیت دارد؟
نقدشوندگی به این معناست که یک دارایی تا چه اندازه می‌تواند بدون تغییر قابل‌توجه در قیمت، خریداری یا فروخته شود. هرچه سفارش‌های خرید و فروش بیشتری در نزدیکی قیمت جاری وجود داشته باشد، بازار معمولاً توان بیشتری برای جذب معاملات بزرگ خواهد داشت.
برای مثال، فرض کنید قصد دارید مقدار قابل‌توجهی بیت‌کوین بفروشید. اگر سفارش‌های خرید کافی در دفتر سفارش وجود داشته باشد، معامله شما می‌تواند با اختلاف اندکی نسبت به قیمت جاری انجام شود. اما اگر عمق بازار کم باشد، سفارش فروش ممکن است چندین سطح از قیمت‌های خرید را مصرف کند و میانگین قیمت اجرای معامله کاهش یابد.
این تفاوت به‌ویژه هنگام افزایش نوسانات اهمیت پیدا می‌کند. در چنین شرایطی، معامله‌گران ممکن است هم‌زمان برای خروج از موقعیت‌های خود اقدام کنند و اگر سفارش‌های کافی در سمت مقابل وجود نداشته باشد، فشار فروش شدت بیشتری پیدا خواهد کرد.
البته نقدشوندگی بالا به معنای ثبات قیمت یا نبود ریسک نیست. حتی بازاری با دفتر سفارش عمیق نیز ممکن است در واکنش به اخبار اقتصادی، تغییر انتظارات سرمایه‌گذاران یا سفارش‌های بسیار بزرگ با نوسانات شدید مواجه شود.
در بلاگ تترلند بخوانید: نقدشوندگی چیست و چرا مهم‌ترین عامل در انتخاب پلتفرم معاملاتی است؟
عمق دفتر سفارش بیت‌کوین افزایش یافته است
یکی از معیارهای سنجش نقدشوندگی، ارزش سفارش‌های خرید و فروش قرارگرفته در فاصله مشخصی از قیمت جاری است. این معیار کمک می‌کند مشخص شود بازار تا چه اندازه می‌تواند سفارش‌های جدید را بدون جابه‌جایی قابل‌توجه قیمت جذب کند.
طبق داده‌های بررسی‌شده در گزارش کوین‌دسک، در ۷ اکتبر ۲۰۲۶ حدود ۱۱.۷ میلیون دلار سفارش در محدوده یک درصدی قیمت بیت‌کوین (BTC) قرار داشت. این رقم در ابتدای سال ۲۰۲۶ حدود ۹ میلیون دلار و در ابتدای سال ۲۰۲۵ تقریباً ۶.۹ میلیون دلار بود.
مقایسه این ارقام نشان می‌دهد ارزش سفارش‌های نزدیک به قیمت بیت‌کوین افزایش یافته است. اهمیت این موضوع در آن است که بهبود عمق بازار صرفاً به افزایش قیمت این رمزارز وابسته نیست؛ میزان سرمایه‌ای که معامله‌گران و تأمین‌کنندگان نقدشوندگی در دفتر سفارش قرار می‌دهند نیز نقش مهمی دارد.
بااین‌حال، این داده‌ها تصویری از وضعیت بازار در زمان‌های مشخص ارائه می‌کنند و تضمینی برای تداوم نقدشوندگی در دوره‌های پرتنش نیستند. سفارش‌ها ممکن است با تغییر شرایط بازار لغو شوند یا به قیمت‌های دیگری انتقال پیدا کنند.
اتریوم نیز از بهبود نقدشوندگی بهره برده است
اتریوم هم در همین دوره بهبود قابل‌توجهی را در عمق دفتر سفارش تجربه کرده است. بر اساس گزارش کوین‌دسک، ارزش سفارش‌های قرارگرفته در فاصله نیم درصدی قیمت اتریوم (ETH) به حدود ۴.۲ میلیون دلار رسیده بود. همچنین عمق بازار در محدوده یک درصدی قیمت به حدود ۵.۳ میلیون دلار افزایش یافته بود.
این ارقام نشان می‌دهند که در مقایسه با دوره سقوط بازار، سفارش‌های بیشتری در نزدیکی قیمت اتریوم در دسترس بوده‌اند. چنین شرایطی می‌تواند اجرای معاملات را برای سرمایه‌گذاران آسان‌تر کند و احتمال اثرگذاری شدید یک سفارش بزرگ بر قیمت را کاهش دهد.
بااین‌حال، نقدشوندگی اتریوم نیز باید در کنار عوامل دیگری مانند جریان سرمایه صندوق‌های قابل معامله، فعالیت شبکه، وضعیت بازار مشتقات و شرایط کلی اقتصاد بررسی شود. افزایش عمق دفتر سفارش به‌تنهایی به معنای آغاز روند صعودی یا افزایش قطعی تقاضا برای این رمزارز نیست.
چرا آلت‌کوین‌ها هنوز با مشکل نقدشوندگی روبه‌رو هستند؟
درحالی‌که بیت‌کوین و اتریوم بخش قابل‌توجهی از نقدشوندگی ازدست‌رفته خود را بازیابی کرده‌اند، بسیاری از آلت‌کوین‌ها هنوز شرایط مشابهی ندارند. کاهش عمق بازار در برخی از این دارایی‌ها باعث می‌شود معامله‌گران برای خرید یا فروش حجم‌های بزرگ با محدودیت بیشتری مواجه شوند.
یکی از دلایل احتمالی این تفاوت، تمرکز بیشتر سرمایه و فعالیت معامله‌گران بر رمزارزهای بزرگ‌تر است. بیت‌کوین و اتریوم از بازارهای معاملاتی گسترده‌تری برخوردارند و معمولاً توجه بیشتری از سوی سرمایه‌گذاران نهادی، بازارسازها و معامله‌گران حرفه‌ای دریافت می‌کنند.
در مقابل، آلت‌کوین‌های کوچک‌تر ممکن است در دوره‌های عدم اطمینان با کاهش تعداد سفارش‌ها و افت مشارکت معامله‌گران روبه‌رو شوند. در چنین شرایطی، حتی ورود یا خروج سرمایه‌ای نسبتاً محدود می‌تواند نوسان بیشتری در قیمت ایجاد کند.
این وضعیت به معنای آن نیست که تمام آلت‌کوین‌ها نقدشوندگی ضعیفی دارند یا همه آن‌ها عملکرد یکسانی خواهند داشت. میزان نقدشوندگی هر رمزارز به عواملی مانند حجم معاملات واقعی، تعداد بازارهای فعال، توزیع سفارش‌ها و میزان مشارکت معامله‌گران بستگی دارد.
کاهش حجم معاملات نقدی چه پیامی برای بازار دارد؟
یکی دیگر از نکات مهم گزارش کوین‌دسک، فاصله حجم معاملات نقدی بازار از سطح ثبت‌شده در هفته سقوط اکتبر ۲۰۲۵ است. میانگین هفتگی حجم معاملات نقدی در اواخر سپتامبر ۲۰۲۶ حدود ۲۷۹ میلیارد دلار گزارش شد؛ رقمی که تقریباً دو سوم کمتر از حجم ثبت‌شده در هفته بحران بود.
البته حجم معاملات بسیار بالا در دوره سقوط لزوماً نشانه سلامت بازار نیست. در زمان بحران، فروش‌های گسترده، تغییر سریع موقعیت‌ها و لیکوییدشدن معاملات اهرمی می‌توانند حجم معاملات را به‌شدت افزایش دهند.
بنابراین، مقایسه حجم معاملات باید در کنار شرایط بازار و عمق دفتر سفارش انجام شود. حجم بالا در زمان سقوط می‌تواند حاصل فشار فروش و آشفتگی بازار باشد، درحالی‌که عمق مناسب دفتر سفارش در شرایط عادی می‌تواند به اجرای روان‌تر معاملات کمک کند.
از سوی دیگر، کاهش حجم معاملات نیز به‌تنهایی به معنای کاهش قطعی علاقه سرمایه‌گذاران نیست؛ بلکه لازم است اطلاعات مربوط به جریان سرمایه، فعالیت بازارهای مختلف و ترکیب معامله‌گران نیز بررسی شود.
معامله‌گران هنگام بررسی نقدشوندگی به چه نکاتی توجه کنند؟
برای ارزیابی شرایط بازار، توجه صرف به قیمت یا ارزش کل یک رمزارز کافی نیست. معامله‌گران می‌توانند چند شاخص را در کنار یکدیگر بررسی کنند:
- عمق دفتر سفارش: نشان می‌دهد چه میزان سفارش خرید و فروش در نزدیکی قیمت جاری وجود دارد.
- اختلاف قیمت خرید و فروش: فاصله کمتر میان بهترین قیمت خرید و فروش معمولاً نشانه شرایط نقدشوندگی بهتر است.
- حجم معاملات نقدی: میزان فعالیت واقعی در بازارهای خریدوفروش مستقیم را نشان می‌دهد.
- تأثیر سفارش بر قیمت: مشخص می‌کند اجرای یک سفارش با اندازه معین تا چه اندازه قیمت بازار را جابه‌جا می‌کند.
- وضعیت بازار مشتقات: تغییرات موقعیت‌های باز و لیکوییدشدن معاملات اهرمی می‌تواند به درک بهتر فشارهای احتمالی بازار کمک کند.
بررسی هم‌زمان این شاخص‌ها، تصویر دقیق‌تری از وضعیت بازار ارائه می‌دهد. برای مثال، افزایش قیمت یک آلت‌کوین در بازاری با عمق کم ممکن است با سفارش‌های محدود اتفاق بیفتد و لزوماً به معنای ورود پایدار سرمایه نباشد.
جمع‌بندی
یک سال پس از سقوط شدید بازار رمزارز در اکتبر ۲۰۲۵، نقدشوندگی بیت‌کوین و اتریوم بهبود یافته است؛ اما این روند در تمام بازار گسترش پیدا نکرده و بسیاری از آلت‌کوین‌ها همچنان با ضعف عمق بازار و فعالیت معاملاتی مواجه‌اند.
این تفاوت نشان می‌دهد که وضعیت بازار رمزارز را نمی‌توان صرفاً با تغییرات قیمت بیت‌کوین یا ارزش کل بازار ارزیابی کرد. عمق دفتر سفارش، حجم معاملات و میزان مشارکت معامله‌گران نیز برای درک ریسک و کیفیت اجرای معاملات اهمیت دارند.
برای سرمایه‌گذاران، پیام اصلی این تحولات آن است که نقدشوندگی باید در کنار سایر شاخص‌های بازار بررسی شود. بهبود این شاخص می‌تواند شرایط معامله را آسان‌تر کند، اما به‌تنهایی تضمینی برای رشد قیمت یا کاهش نوسانات آینده نیست.
منبع خبر: گزارش کوین‌دسک درباره وضعیت نقدشوندگی بیت‌کوین، اتریوم و آلت‌کوین‌ها
